The Dramatic Language of Samuel Beckett Content File PDF

Description
beket

Please download to get full document.

View again

of 21
All materials on our website are shared by users. If you have any questions about copyright issues, please report us to resolve them. We are always happy to assist you.
Information
Category:

Documents

Publish on:

Views: 5 | Pages: 21

Extension: PDF | Download: 0

Share
Transcript
  S o u r c e :                    Pismo - Časopis za jezik i književnost                      Letter - Journal for Linguistics and Literary Studies                                       L o c a t i o n : Bosnia and Herzegovina                                            A u t h o r ( s ) :                    Ifeta Ćirić                                          T i t l e :                    Dramski jezik Samuela Becketta                                           The dramatic language of Samuel Beckett                       I s s u e :                    05/2007                                           C i t a t i o n s t y l e :                    Ifeta Ćirić. Dramski jezik Samuela Becketta . Pismo - Časopis za jezik i književnost 05:293-                         312.               https://www.ceeol.com/search/article-detail?id=71721                                The Central and Eastern European Online Library                                                The joined archive of hundreds of Central-, East- and South-East-European publishers, research institutes, and various content providers                                       You have downloaded a document from                                                                  CEEOL copyright 2017CEEOL copyright 2017 293 UDK: 821.111(417).09-2 Beckett, S. Ifeta Č IRI Ć D RAMSKI   JEZIK   S AMUELA  B ECKETTA KLJU Č  NE RIJE Č I: teatar apsurda, moderna drama, egzistencijalizam, kontrapunkt, repetitivnost, cikli č  nost, verbalizmi, dijalog/ duolog, solipsisti č  -ki dijalog, strukturalna ponavljanja, neverbalna ponavljanja Autorica ovog č lanka posmatra stil Samuela Becketta kroz prizmu upo-trebe visoko markiranih stilema: dramskih duologa, verbalnih i never- balnih ponavljanja. Hipoteza rada je da Beckett koristi navedene stileme da bi tematizirao umjetni č ko tuma č enje savremenog svijeta kroz uži motiv me đ uljudske komunikacije, pri č emu suo č ava č itatelja / gledatelja s mnoštvom formi i frekventnosti ponavljanja na razini strukturalne, neverbalne, a posebno verbalne repetitivnosti.  Na osnovu djela koje je napisao, što romana, što dramskih djela, č ini se da je Becket, kao i mnogi autori njegova doba, uporno pokušao istaknuti neugodnu sudbinu modernog č ovjeka koji ne poznaje razloge zašto se nalazi u svijetu u kojem se nalazi, ali u njemu ni po č emu ne uživa. Izuzetno mnogo autora se bavilo i još bavi Beckettovim dramama, tako da se može smatrati da  je Beckett uz Shakespeara jedan od najviše prou č avanih britanskih dramati č a-ra danas, te zaslužuje i ustanovljavanje “Beckettologije“. Ve ć ina se istraživa č a mahom zaustavlja na pitanju šta je stvarna tema njegovog dramskog opusa. Pitanje svrhe egzistencije č ovjeka u svijetu kakav je bio u Beckettova doba i eshatološka pitanja su, po nekim autorima 1 , od primarne važnosti za razumi- jevanje djela ovog dramati č ara. Ipak, ono što je, po mom mišljenju, jedno od  bitnijih pitanja unutar egzistencijalnog okvira jeste tema komunikacije me đ u ljudima koju Samuel Beckett problematizira na sebi vrlo svojstven na č in.Bilo koji bolji udžbenik iz teorije književnosti ili vodi č  kroz književnost dvadesetog stolje ć a pojasnit ć e da se termin teatar apsurda  odnosi na trendove 1 Kao naprimjer Andrew Piasecki, Raymond Williams, donekle i sam Esslin, iako spisak ime-na ovim ne završava.  CEEOL copyright 2017CEEOL copyright 2017 294 u razvoju moderne drame s polovine tog stolje ć a, i upozorit ć e na č injenicu da je datu sintagmu prvi put upotrijebio Martin Esslin. U svom predgovoru za prvo izdanje knjige The Theatre of the Absurd   iz 1961., Esslin izražava namjeru da se pozabavi jednim od mogu ć ih pravaca kojima je krenuo tadašnji savremeni teatar. U središtu njegove pažnje našla se takva dramska forma koja se povezuje s imenima slijede ć ih dramati č ara: Samuela Becketta, Eugènea Io-nescoa, Arthura Adamova, Jean Geneta, te nekolicine avangardnih autora s  podru č  ja Francuske, Italije, Španije, Njema č ke, Britanije i Sjedinjenih Ame-ri č kih Država. Dakako i Esslin, a i ostali izvori informacija, jasno ć e ista ć i da se ne radi ni o kakvoj ‘školi’, niti su navedeni dramati č ari bili svjesni sli č nosti koje su iskazali u svojim komadima. Iako su nastupali kao zasebni autori, svi su iskazali isti osje ć aj da je ljudsko postojanje bez smisla, što se o č itovalo ne samo u tematskom okviru, nego i strukturi njihovih komada. Odbijaju ć i dati svojim dramama jasnu logi č ku formu, stvarali su drame koje su karakterizirali  besmisleni verbalizmi i odsustvo govora. Kao bazu za dramu apsurda ovaj izvor me đ u ostalima navodi srednjo-vjekovne alegorijske drame (prvenstveno moralitete), religiozne drame baro-kne Španije, književnost nonsensa koju stvaraju pisci poput Lewisa Carolla, Strindbergove komorne drame, romane Jamesa Joycea i Franza Kafke, te gro-teskne drame Alfreda Jarryija. Upravo na isto se misli kada se kaže da je drama apsurda, zapravo, povratak drevnim tradicijama u kojima je novina neobi č no stapanje tih “arhai č nih tradicija“. Prve drame apsurda javljaju se neposredno nakon pokreta dadaizma i nadrealizma s po č etka 20. stolje ć a tako da se može smatrati kako su i ova dva pokreta imala upliva na pojavu teatra apsurda. Esslin ukazuje na to da dramu apsurda me đ u ostalima karakterizira ci- jeli niz ranije poznatih, no sad isprepletenih osobina. Najo č itija karakteristika  jeste upotreba nejezi č kih scenskih efekata koje nalazimo u nijemom filmu, cirkusima, music-hallovima i vaudevilleima iz novijeg perioda, odnosno u uli č nim dramama, onome što se razvilo kao Comedia dell’ Arte  iz srednjo-vjekovnog perioda, ili pak kod mimusa  iz anti č kog perioda, odnosno u svim oblicima popularnog ‘pu č kog’ teatra iz bilo kojeg historijskog perioda. Ka-rakteriziraju je i scene ludila, bilo da je ludilo glumljeno ili stvarno u drami, te likovi klauna, odnosno, dvorskih luda. Potom, dramu apsurda kvalificira i  jezi č ki besmisao, što je ponajbolje izraženo u književnosti Edwarda Leara i Lewisa Carolla i mnoštvu likova koji govore jezikom u kojem nema nimalo logike niti zna č enja. Naposlijetku, drama apsurda sadrži i alegori č ne kompo-nente one književnosti koja eksploatira jezik i prizore snova i fantasti č nog (ova se komponenta nalazi ne samo na polju drame, nego č ak i više u romanima - Ifeta Č iri ć :  Dramski jezik Samuela Becketta  CEEOL copyright 2017CEEOL copyright 2017 295Pismo, V/1 Strindberg, Swift, Joyce, Kafka samo su neki od autora koji koriste navedeno u svojim djelima). Sve to uklopljeno na specifi č an na č in vodi ka stvaranju antiteatra, a od konvencija klasi č nog, odnosno tradicionalnog teatra.Kako je to istakao Esslin, a isto pojašnjava i Leši ć , drama apsurda po-lazi od premise da svijet u kom živimo nema smisla, da je č ovjek prepušten samome sebi, da u tom svijetu “ne postoji mogu ć nost komunikacije, jer su i rije č i izgubile zna č enje.“(Leši ć   2005: 318). Jezik je, prema tome, slika svijeta, a na č in kako to dramati č ari apsurda iskazuju jeste da njihovi junaci “govore malo i nesuvislo“ (Leši ć   2005: 475). Zapravo, kada govore junaci drama apsur-da, pa tako i Beckettovi junaci, ponavljaju se iznova i iznova, a njihove rije č i su vrlo č esto u kontrapunktu sa njihovim djelima. Ono što je nezaobilazno istaknuti pri samom po č etku jeste da su mnogi analiti č ari isticali formu na uštrb zna č enja i obratno, pri č emu su prou č avanja  bila nepotpuna i u nekim momentima se dosta udaljavale od samih predmeta. U ovom se radu iznosi mišljenje da se i jedno i drugo mora uzeti u obzir, jer, zapravo, sve ono što bi se moglo smatrati formom je kod Becketta iskorišteno vrlo svrshishodno zarad postizanja zna č enja, pri č emu je on toliko daleko isko-ra č io da je stvorio potpuno novi dramski izri č aj. U središnjoj pažnji Becketto-vog cjelokupnog opusa, a i što je ogoljeno do srži, jeste upravo ništavilo koje nagriza sve aspekte ljudskog postojanja i bivstovanja u svoj njenoj zadatosti, a  prema tome nagriza i samo sredstvo ljudske komunikacije, u njegovoj verbalnoj ili neverbalnoj formi. Pitanje je, dakako, kako Beckett prenosi ovu neugodnu  poruku u svojim minimalisti č kim komadima? Da bi se na njega uspješno odgo-vorilo, potrebno je zagledati se u sve ono što č ini scenski govor.Zasigurno najpoznatija Beckettova drama o kojoj je napisan nevjerova-tan broj č lanaka, knjiga, analiza, jeste i jedna od najegzemplarnijih drama po  pitanju neuspjele komunikacije odnosno “šumova u komunikacijskom kanalu“ koje onemogu ć avaju osnovnu svrhu jezika i kreiraju besmisao. U momentu kada je Beckett stvarao ono što je zaokupljalo mnoge književnike, filozofe i intelektualce jeste bio “mrtvi jezik“ koji je rezultat “mrtvih ideja“. Me đ utim, vrlo malo umjetnika je uspjelo da kroz svoj opus tako efektno do č ara taj mrtvi  jezik kao što je to u č inio Beckett. Šta je to što Beckett č ini č ime se izdvaja od ostalih autora svog vremena i drame apsurda? Strukturalno gledano, ono što i nemušti gledalac mora primijetiti je-ste cikli č nost Beckettovih drama, što prestavlja svojevrsni otklon od modela drame zasnovanog na uzro č no-posljedi č nom anti č kom modelu. Ono što bi se tradicionalno smatralo zapletom i sukobom ne nalazimo kod Becketta, a kako nema sukoba, nema potrebe ni za njegovim razrješenjem. Dakle, jedino što
Related Search
We Need Your Support
Thank you for visiting our website and your interest in our free products and services. We are nonprofit website to share and download documents. To the running of this website, we need your help to support us.

Thanks to everyone for your continued support.

No, Thanks